• «Στο τέλος της σεζόν θα είναι μια οριακά θετική χρονιά και στα έσοδα και στις αφίξεις – Μια χρονιά ωριμότητας» • Η σεζόν του 2026 εξελίσσεται με μεικτά πρόσημα, οι κρατήσεις της τελευταίας στιγμής κυριαρχούν, ενώ ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ξενοδόχων ασκεί δριμεία κριτική στο Τέλος Ανθεκτικότητας και στο νέο χωροταξικό πλαίσιο για τον τουρισμό
ΓΡΑΦΕΙ Η ΠΕΓΚΥ ΝΤΟΚΟΥ
Μια τουριστική χρονιά που χαρακτηρίζεται από αντοχές, αλλά και έντονες προκλήσεις, διανύει η Ελλάδα σύμφωνα με τον πρόεδρο της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ξενοδόχων, κ. Γιάννη Χατζή. Παρά τις γεωπολιτικές αναταράξεις στη Μέση Ανατολή, τη συγκρατημένη καταναλωτική δυνατότητα των επισκεπτών και τον αυξημένο ανταγωνισμό, ο ελληνικός τουρισμός εξακολουθεί να διατηρεί θετική πορεία, αν και –όπως επισημαίνει– η περίοδος της εύκολης ανάπτυξης έχει πλέον παρέλθει.
Σε συνέντευξή του, ο κ. Χατζής παρουσιάζει την εικόνα της φετινής σεζόν, αναφέρεται στις ιδιαιτερότητες της Ρόδου, σχολιάζει το φαινόμενο των κρατήσεων της τελευταίας στιγμής, ενώ δεν κρύβει την έντονη ανησυχία του για τις επιπτώσεις του Τέλους Ανθεκτικότητας στην κλιματική κρίση και για τις προβλέψεις του νέου Ειδικού Χωροταξικού Πλαισίου για τον Τουρισμό. Παράλληλα, στέλνει μήνυμα υπέρ των επενδύσεων και της πολιτικής σταθερότητας ως βασικών προϋποθέσεων για την επόμενη ημέρα της ελληνικής οικονομίας. Το άρθρο βασίζεται στη συνέντευξη που παραχώρησε ο πρόεδρος της ΠΟΞ.
Μια χρονιά με «μεικτά πρόσημα» για τον ελληνικό τουρισμό
Κληθείς να αποτιμήσει την πορεία της φετινής τουριστικής περιόδου, ο πρόεδρος της ΠΟΞ κάνει λόγο για μια σεζόν που παρουσιάζει διαφοροποιήσεις ανά προορισμό και απέχει από τις εικόνες εκρηκτικής ανάπτυξης προηγούμενων ετών.
«Η φετινή σεζόν έχει ιδιαίτερα χαρακτηριστικά φέτος. Έχουμε μεικτά μηνύματα. Σε γενικές γραμμές η Ρόδος και κάποιες ακόμα περιοχές είναι γύρω στο +0-1%. Υπάρχουν περιοχές όπως η Κως που είναι αρνητικά στο -0,4%-0,5% και υπάρχουν και περιοχές όπως η Σαντορίνη που είναι πολύ χαμηλότερα, καθώς επηρεάστηκε από το σεισμικό φαινόμενο (πέρσι). Σε γενικές γραμμές, η χώρα κατά τα άλλα πηγαίνει αρκετά καλά».
Όπως εξηγεί, σημαντική ώθηση στην εθνική εικόνα δίνουν κυρίως τα μεγάλα αστικά κέντρα.
«Την κούρσα την τραβάει η Αθήνα και η Θεσσαλονίκη από την αρχή του έτους, γιατί είχαν πολύ καλό πρώτο τετράμηνο και πεντάμηνο. Η Κρήτη έχει ανοδικές αφίξεις. Είναι μια μεικτή εικόνα, μια εικόνα ωριμότητας».
Οι διεθνείς κρίσεις και η ανθεκτικότητα της Ελλάδας
Ο κ. Χατζής εκτιμά ότι η Ελλάδα κατάφερε να απορροφήσει μέρος της τουριστικής ζήτησης που μετακινήθηκε εξαιτίας της αστάθειας στη Μέση Ανατολή, χωρίς ωστόσο να αγνοεί τις επιπτώσεις που εξακολουθούν να προκαλούν οι διεθνείς οικονομικές συνθήκες.
«Άμα τα βάλουμε όλα μέσα και δούμε με ωριμότητα πώς εξελίσσεται η σεζόν, έχουμε ευνοηθεί σαν χώρα από την κρίση στη Μέση Ανατολή, γιατί τεράστια κύματα τουριστών που πήγαιναν σε περιοχές πολύ τουριστικές εκεί έχουν αναδιανεμηθεί, με αποτέλεσμα να έχει αυξηθεί η κίνηση γενικά στη Μεσόγειο».
Παράλληλα, όμως, διευκρινίζει ότι η εικόνα των επιχειρήσεων δεν είναι τόσο εύκολη όσο δείχνουν οι αφίξεις.
«Όσον αφορά στην παγκόσμια οικονομία, το αισθανόμαστε στο πετσί μας. Οι πελάτες δεν έχουν την ευκολία δαπάνης που είχαν πριν τρία χρόνια. Έχουν ανοίξει και πάρα πολλά μαγαζιά, ο ανταγωνισμός έχει ενταθεί, πολλά ξενοδοχεία και πολλές εναλλακτικές μορφές διαμονής. Συνεπώς είναι λίγο συμπιεσμένες οι τιμές».
Παρά τη συγκράτηση των εσόδων κατά το πρώτο πεντάμηνο, εμφανίζεται συγκρατημένα αισιόδοξος για το συνολικό αποτέλεσμα.
«Νομίζω ότι στο τέλος της σεζόν θα είναι μια οριακά θετική χρονιά και στα έσοδα και στις αφίξεις. Μια χρονιά ωριμότητας θα έλεγα».
Η περίπτωση του last minute στις κρατήσεις
Ιδιαίτερη αναφορά κάνει ο πρόεδρος της ΠΟΞ στις κρατήσεις της τελευταίας στιγμής, οι οποίες επηρεάζουν σημαντικά τον τρόπο λειτουργίας των ξενοδοχειακών επιχειρήσεων.
«Το last minute δεν είναι ένα καινούργιο φαινόμενο. Κάποιες φορές το βλέπουμε παραπάνω, κάποιες φορές λιγότερο. Σήμερα είναι μία από τις χρονιές που το είδαμε περισσότερο, αλλά δεν είναι κάτι που βλέπουμε πρώτη φορά. Σε πολλές περιπτώσεις οι πελάτες προτιμούν να περιμένουν μέχρι την τελευταία στιγμή για να κλείσουν το πιο οικονομικό πακέτο».
Ο ίδιος υπενθυμίζει ότι η τουριστική αγορά εξελίσσεται διαρκώς και απαιτεί συνεχή προσαρμογή από τις επιχειρήσεις.
«Ο Ιούλιος ήταν ο καλύτερος μήνας. Μάλιστα, έγινε ρεκόρ πτήσεων στην Ευρώπη. Συνολικά έχουμε μια ισορροπημένη σεζόν, αλλά με μεγάλες διακυμάνσεις. Αυτό μας δείχνει ότι η τουριστική κίνηση θέλει δουλειά και δεν είναι κάτι που θα γίνεται επ’ αόριστον με τον ρυθμό που θέλουμε, αν από τη μεριά μας δεν κάνουμε κάποιες κομβικές αλλαγές».
Η διαπίστωση αυτή, σύμφωνα με τον ίδιο, αποτελεί ίσως το σημαντικότερο μήνυμα της φετινής χρονιάς: ο ελληνικός τουρισμός παραμένει ισχυρός, όμως βρίσκεται πλέον σε μια περίοδο ωρίμανσης, όπου η ανταγωνιστικότητα δεν θα διασφαλίζεται αυτόματα από τη διεθνή ζήτηση, αλλά από τις σωστές πολιτικές, τις επενδύσεις και τη συνεχή αναβάθμιση του τουριστικού προϊόντος.
Το τέλος ανθεκτικότητας και η επιβάρυνση των τουριστικών προορισμών
Ιδιαίτερα επικριτικός εμφανίζεται ο Γιάννης Χατζής για το τέλος ανθεκτικότητας στην κλιματική κρίση, υποστηρίζοντας ότι, παρά τον θεμιτό στόχο της ενίσχυσης των υποδομών απέναντι στις συνέπειες της κλιματικής αλλαγής, ο τρόπος εφαρμογής του δημιουργεί σοβαρές στρεβλώσεις.
Όπως εξηγεί, η επιβάρυνση μεταφέρεται απευθείας στον επισκέπτη, αυξάνοντας αισθητά το κόστος των διακοπών.
«Αν, για παράδειγμα, μια οικογένεια τεσσάρων ατόμων πάρει δύο δωμάτια σε ένα πεντάστερο ξενοδοχείο για επτά ημέρες, θα πληρώσει ένα σημαντικό ποσό μόνο για το τέλος ανθεκτικότητας. Πρόκειται για χρήματα που θα μπορούσαν να δαπανηθούν στον προορισμό, στην τοπική αγορά, στην εστίαση ή στις υπηρεσίες. Ουσιαστικά, το τέλος στερεί πλούτο από τους τουριστικούς προορισμούς».
Ο πρόεδρος της ΠΟΞ ξεκαθαρίζει ότι δεν διαφωνεί με την ανάγκη χρηματοδότησης έργων που ενισχύουν την ανθεκτικότητα της χώρας απέναντι στην κλιματική κρίση. Διαφωνεί, όμως, με το γεγονός ότι το βάρος επωμίζεται αποκλειστικά ένας παραγωγικός κλάδος.
«Είναι πολύ σημαντικό να γίνονται έργα υποδομών. Όμως εδώ έχει θεσπιστεί ένας φόρος που επιβαρύνει ουσιαστικά μόνο τον ξενοδοχειακό κλάδο και όχι την ευρύτερη οικονομία. Αυτό το θεωρώ κατά βάση λάθος, γιατί τα ξενοδοχεία στην Ελλάδα αποτελούν έναν εξαγωγικό κλάδο».
Μάλιστα, προτείνει μια διαφορετική φιλοσοφία διαχείρισης των σχετικών εσόδων.
«Ακόμη και αν δεχθούμε ότι αυτός ο φόρος πρέπει να υπάρχει, τουλάχιστον τα χρήματα που εισπράττονται θα πρέπει να επενδύονται πίσω στους προορισμούς που τα πληρώνουν. Μόνο έτσι χτίζεις πραγματικά ανθεκτικούς τουριστικούς προορισμούς».
Αντιρρήσεις για το νέο χωροταξικό του τουρισμού
Ιδιαίτερα αιχμηρός είναι ο κ. Γιάννης Χατζής και για το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό, κάνοντας λόγο για ρυθμίσεις που, ειδικά για τη Ρόδο, λειτουργούν αποτρεπτικά απέναντι στις μεγάλες επενδύσεις.
Όπως τονίζει, η Πανελλήνια Ομοσπονδία Ξενοδόχων έχει πραγματοποιήσει αλλεπάλληλες παρεμβάσεις προς τα συναρμόδια υπουργεία, χωρίς όμως να υπάρξει ουσιαστική ανταπόκριση.
«Κάναμε πάρα πολλές παρεμβάσεις, πολλές συζητήσεις με τα υπουργεία, με τους υπουργούς και τους γενικούς γραμματείς. Στείλαμε επιστολές. Θα ήθελα, όμως, να έβλεπα και τον τουριστικό κλάδο να αντιδρά περισσότερο».
Ο ίδιος υποστηρίζει ότι οι προτεινόμενοι περιορισμοί οδηγούν σε κατακερματισμό των επενδύσεων.
«Για τη Ρόδο ουσιαστικά το χωροταξικό επιτρέπει να κατασκευαστούν πέντε ξενοδοχεία των 100 κλινών, αλλά όχι ένα ξενοδοχείο 500 κλινών. Αυτό ωθεί την ανάπτυξη σε μικρότερες εκμεταλλεύσεις και είναι λάθος από κάθε άποψη».
Κατά τον πρόεδρο της ΠΟΞ, η συγκεκριμένη επιλογή δεν εξυπηρετεί ούτε την περιβαλλοντική προστασία.
«Θα έχεις περισσότερα σημεία παραλαβής απορριμμάτων, περισσότερους βιολογικούς καθαρισμούς, περισσότερες υποδομές. Ούτε περιβαλλοντικά έχει λογική ούτε οικονομικά, αφού χάνονται οι οικονομίες κλίμακας που κάνουν τις επενδύσεις πιο αποδοτικές».
«Η Ρόδος μπορεί να πρωταγωνιστεί για δέκα μήνες τον χρόνο»
Ο κ. Χατζής θεωρεί ότι η Ρόδος διαθέτει όλα τα χαρακτηριστικά ώστε να παρατείνει ακόμη περισσότερο την τουριστική της περίοδο.
«Η Ρόδος είναι ένας προορισμός με τεράστια ανταγωνιστικά πλεονεκτήματα. Διαθέτει πολιτιστική κληρονομιά, μοναδικά αξιοθέατα, εξαιρετικό κλίμα και την πιο ζεστή θάλασσα στην Ελλάδα. Είναι ένας προορισμός που θα μπορούσε να δουλεύει δέκα μήνες τον χρόνο σε πολύ υψηλό επίπεδο» -αναφέρει.
Για τον ίδιο, οι περιορισμοί που προτείνονται δεν συνάδουν με τις πραγματικές δυνατότητες του νησιού.
«Αυτή η οπισθοδρομική προσέγγιση δεν μπορώ να την κατανοήσω ούτε ως πολίτης ούτε ως άνθρωπος του τουρισμού».
Επενδύσεις, σταθερότητα και το μήνυμα για την επόμενη ημέρα
Καταλήγοντας, ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ξενοδόχων αναφέρεται στις δυσκολίες που αντιμετώπισαν πολλές επιχειρήσεις με τα χρηματοδοτικά εργαλεία του Ταμείου Ανάκαμψης, επισημαίνοντας ότι αρκετές ώριμες επενδύσεις έμειναν τελικά εκτός χρηματοδότησης, παρά τα σημαντικά έξοδα που είχαν ήδη πραγματοποιήσει οι επιχειρηματίες για τη σύνταξη των σχετικών φακέλων.
Παράλληλα, υπογραμμίζει ότι η ελληνική οικονομία έχει ανάγκη από ένα σταθερό επενδυτικό περιβάλλον.
«Η χώρα μας χρειάζεται επενδύσεις. Χρειάζεται άμεσες ξένες επενδύσεις σε παραγωγικούς κλάδους και χρειάζεται επενδύσεις και από τους Έλληνες επιχειρηματίες. Το μεγαλύτερο πρόβλημα που έχουμε είναι διαχρονικό και αφορά στην ενίσχυση της οικονομίας μας».
Όπως σημειώνει, οι επιχειρήσεις επενδύουν όταν υπάρχουν ξεκάθαροι κανόνες.
«Οι επιχειρηματίες επενδύουν όταν υπάρχει σταθερότητα, όταν υπάρχει ασφάλεια δικαίου και σταθερή λογική. Η Ελλάδα βρίσκεται σε στρατηγική θέση, διαθέτει μοναδικά ανταγωνιστικά πλεονεκτήματα, εξαιρετικό τουρισμό, υπέροχες θάλασσες και σπουδαίο κλίμα».
Κλείνοντας, απευθύνει ένα ευρύτερο μήνυμα για το μέλλον της χώρας.
«Ας ασχοληθούμε με τα ανταγωνιστικά μας πλεονεκτήματα και με τις επενδύσεις και ας αφήσουμε τον λαϊκισμό και τη μετριότητα στην άκρη, ώστε να διασφαλίσουμε ένα καλύτερο μέλλον για τα παιδιά μας».
Σε κάθε περίπτωση, το μήνυμα του προέδρου της ΠΟΞ συνοψίζει τις προκλήσεις αλλά και τις προοπτικές του ελληνικού τουρισμού. Μιας βιομηχανίας που εξακολουθεί να αποτελεί βασικό πυλώνα της εθνικής οικονομίας, αλλά καλείται πλέον να κινηθεί σε ένα διεθνές περιβάλλον αυξημένου ανταγωνισμού, μεταβαλλόμενης ζήτησης και νέων απαιτήσεων.
Όπως επισημαίνει ο ίδιος, η επόμενη ημέρα δεν θα εξαρτηθεί μόνο από τις αφίξεις των επισκεπτών, αλλά κυρίως από την ποιότητα των υποδομών, τη συνέπεια της κρατικής πολιτικής και την ικανότητα της χώρας να προσελκύει και να στηρίζει παραγωγικές επενδύσεις. Πηγή:www.dimokratiki.gr / prime 103,7
HXHTIKO